برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

عناوین یادداشت‌ها

  • چالش شماره (27): بیاریم بر گِردِ ایران سپاه یا گماریم بر گِردِ ایران سپاه ؟ چهارشنبه 21 آبان 1404 21:28
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (27): 5361 - بیاریم بر گِردِ ایران سپاه بسازیم هر سو یکی رزمگاه * ۳۱ – گماریم بر گِردِ ایران سپاه بسازیم بر هر سُو ی رزمگاه – خالقی * ۱۳۱۵ – گماریم بر گِردِ ایران سپاه، بسازیم، بر هر سُوِ ی، رزمگاه. – کزازی * پرسش: 5361 - بیاریم بر گِردِ ایران سپاه بسازیم هر سو یکی رزمگاه...
  • چالش شماره (26): در گنج رازش ندارد کلید یا درِ گَنجِ رازش نیابد کلید چهارشنبه 21 آبان 1404 21:25
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (26): 5340 - یکی ژرف دریاست بن ناپدید در گنج رازش ندارد کلید * ۱۱ – یکی ژرف دریاست بُن ناپدید درِ گَنجِ رازش نیابد کَلید – خالقی * ۱۲۹۴ – یکی ژرف دریاست، بُن ناپدید، درِ گَنجِ رازش نیابد کلید – کزازی * پرسش: 5340 - یکی ژرف دریاست بن ناپدید در گنج رازش ندارد کلید یا ۱۲۹۴ –...
  • چالش شماره (25): جهان چون بزاری برآید همی یا جهان، چون برآری، برآید همی؟ چهارشنبه 21 آبان 1404 21:22
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (25): 5329 - جهان چون بزاری برآید همی بدو نیک روزی سرآید همی * ۰۱ – جهان چون برآری برآید همی بد و نیک روزی سرآید همی – خالقی * ۱۲۸۴ – جهان، چون برآری، برآید همی، بد و نیک، روزی، سرآید همی. – کزازی * پرسش: 5329 - جهان چون بزاری برآید همی یا جهان، چون برآری، برآید همی، *...
  • چالش شماره (24): بسی آفرین خواند یا همی آفرین کرد یا همی آفرین خواند یکشنبه 11 آبان 1404 01:58
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (24): 4911 - برفت از در شاه با لشکرش بسی آفرین خواند برکشورش * ۸۶۳ – برفت از در شاه با لشکرش همی آفرین کرد بر کشورش – خالقی * ۸۷۱ – برفت از درِ شاه، با لشکرش، همی آفرین خواند برکشورش. – کزازی * پرسش: بسی آفرین خواند یا همی آفرین کرد یا همی آفرین خواند * پاسخ: 4911 - برفت...
  • چالش شماره (23): دشمن کشان یا مردمکُشان یکشنبه 11 آبان 1404 01:57
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (23): 4903 - پس آگاهی آمد بگردنکشان بدان گرزداران دشمن کشان * ۸۵۶ – پس آگاهی آمد به گردنکشان بدان گرزداران و مردم کشان – خالقی * ۸۶۴ – پس آگاهی آمد بگردنکشان، بدان گرزدارانِ مردمکُشان. – کزازی * پرسش: دشمن کشان یا مردمکُشان * پاسخ: 4903 - پس آگاهی آمد بگردنکشان بدان...
  • چالش شماره (22): همه تاج و زیور یا همه بر فزودی یا همه کار نیکو یکشنبه 11 آبان 1404 01:55
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (22): 4902 - همه تاج و زیور بینداختند چنانچون ببایست برساختند * ۸۵۵ – همه بر فزودی بینداختند چُنان چون ببایست برساختند – خالقی * ۸۶۳ – همه کار نیکو بینداختند، چنانچون ببایست، برساختند. – کزازی * پرسش: همه تاج و زیور یا همه بر فزودی یا همه کار نیکو * پاسخ: 4902 - همه تاج و...
  • چالش شماره (21): فروهل نگهبان یا نگهبانِ فرهنگ یکشنبه 11 آبان 1404 01:54
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (21): 4899 - چهارم گرازه که راند سپاه فروهل نگهبان تخت و کلاه * ۸۵۲ – چهارم گرازه که راند سپاه فروهل نگهبان و تخت و کلاه – خالقی * ۸۶۰ – چهارم گُرازه که رانَد سپاه نگهبانِ فرهنگ و تخت و کلاه، – کزازی * پرسش: فروهل نگهبان یا نگهبانِ فرهنگ * پاسخ: ۸۶۰ – چهارم گُرازه که رانَد...
  • چالش شماره (20): ازآن یا از او یکشنبه 11 آبان 1404 01:52
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (20): 4895 - ازان صد شتر بار دینار کرد صد اشتر ز گنج درم بار کرد - مسکو ۸۴۸ – ازو صد شتر بار دینار کرد صد اَستر ز گنجِ درم بار کرد – خالقی ۸۵۶ – از او، صد شتر بارِ دینار کرد، صد استر ز گنجِ درم بار کرد. – کزازی * پرسش: ازآن یا از او * پاسخ: 4895 - ازان صد شتر بار دینار کرد...
  • مراد حکیم فردوسی، از "دشتِ سوارانِ نیزه گزار" کجاست؟ چهارشنبه 7 آبان 1404 14:19
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** مراد حکیم فردوسی، از "دشتِ سوارانِ نیزه گزار" کجاست؟ *** در شاهنامه، " دشتِ سوارانِ نیزه گزار "، " دشت سواران "، " دشت دلیران "، " دشت دلیران "، "دشت گردان" و بفرجام، " دشت یلان "، همگی مراد و مفهومِ " اقلیم و...
  • چالش شماره (19): همه پاک یا سرِ بَدره چهارشنبه 7 آبان 1404 00:12
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (19): 4893 - همه پاک بگشاد گنجور شاه بدینار و گوهر بیاراست گاه – مسکو * ۸۴۶ – سرِ بدره بگشاد گنجورِ شاه به دینار و گوهر بیاراست گاه – خالقی * ۸۵۴ – سرِ بَدره بگشاد گنجورِ شاه،‌‌‌‌‌ به دینار و گوهر، بیاراست گاه. – کزازی * پرسش: همه پاک یا سرِ بَدره پاسخ: همه پاک بگشاد گنجور...
  • چالش شماره (18): تا گنجها یا کان گنجها پنج‌شنبه 17 مهر 1404 18:24
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (18): 4892 - چو بشنید خسرو ز رستم سخن بفرمود تا گنجهای کهن- مسکو * ۸۴۵ – چو بشنید خسرو ز رستم سَخُن بفرمود کان گنجهای کَهُن – خالقی * ۸۵۳ – چو بشنید خسرو ز رستم سخن‌، بفرمود تا گنجهایِ کهن، – کزازی * پرسش : تا گنجها یا کان گنجها * پاسخ : ۸۴۵ – چو بشنید خسرو ز رستم سَخُن...
  • چالش شماره (17): برین کار یا در این کار پنج‌شنبه 17 مهر 1404 15:25
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (17): 4887 - کلید چنین بند باشد فریب نه هنگام گرزست و روز نهیب - مسکو * ۸۴۰ – کَلید چُنین بند باشد فریب نباید برین کار کردن نِهیب – خالقی * ۸۴۸ – کلیدِ چنین بند باشد فریب، نباید، در این کار، کردن نِهیب. – کزازی * پرسش: برین کار یا در این کار * پاسخ: ۸۵۰ – فراوان گهر باید و...
  • چالش شماره (16): پر امید یا بر اومید؟ پنج‌شنبه 17 مهر 1404 15:18
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (16): 4889 - فراوان گهر باید و زرو سیم برفتن پر امید و بودن به بیم - مسکو * ۸۴۲ – فراوان گهر باید و زرّ و سیم برفتن پُر اومید، بودن به بیم – خالقی * ۸۵۰ – فراوان گهر باید و زرّ و سیم، برفتن بر اومید و بودن به بیم. – کزازی * پرسش: پر امید یا بر اومید * پاسخ: ۸۵۰ – فراوان...
  • چالش شماره (15): که این کار ببسیچم یا که جز کار نبسیچم جمعه 11 مهر 1404 09:25
    چالش شماره (15): 4886 - چنین گفت رستم بشاه جهان که این کار ببسیچم اندر نهان ۸۳۹ – چنین گفت رستم به شاه جهان که جز کار نبسیچم اندر نهان – خالقی ۸۴۷ – چنین گفت رستم به شاهِ جهان که: این کار بپسیچم، اندر نهان. – کزازی پرسش: که این کار ببسیچم یا که جز کار نبسیچم پاسخ: چنین گفت رستم به شاهِ جهان که این کار بپسیچم ، اندر...
  • چالش شماره ((14: اهرمن یا یک زمان و بیندازد آن تیغ زن را یا بگردانَد آن تیغزن را؟ جمعه 11 مهر 1404 09:24
    چالش شماره ( (14 4885 - بجنباندش اهرمن دل ز جای بیندازد آن تیغ زن را زپای ۸۳۸ – بجنباندش یک زمان دل ز جای بگرداند آن تیغ زن را زپای – خالقی ۸۴۶ – بجنبانَدش یک زمان دل ز جای، بگردانَد آن تیغزن را ز پای. – کزازی پرسش: اهرمن یا یک زمان و بیندازد آن تیغ زن را یا بگردانَد آن تیغزن را پاسخ: بجنباندش اهرمن دل ز جای بیندازد...
  • چالش شماره (13): بسی خوانده افسون و نیرنگ و بند - یا - بدو داده افسونِ اکوان و بند؟ دوشنبه 7 مهر 1404 08:53
    چالش شماره ( 13 ): 4884 - یکی بادسارست دیو نژند بسی خوانده افسون و نیرنگ و بند - مسکو ۸۳۷ – یکی بادسارست دیوی نژند بدو داده افسونِ اَکوان و بند – خالقی ۸۴۵ – یکی بادسار است و دیوی نِژَند بدو داده افسونِ اکوان و بند. – کزازی پرسش: بسی خوانده افسون و نیرنگ و بند یا بدو داده افسونِ اکوان و بند. پاسخ: بترسم ز بد گوهر...
  • چالش شماره (12): همی شهر بر شهر هودج کشید - یا - همه دشت، از آواز او، می خَنید؟ دوشنبه 7 مهر 1404 08:45
    چالش شماره (12): 4923 - همی شهر بر شهر هودج کشید همی رفت تا شهر توران رسید - مسکو ۸۷۵ – همه دشت، از آواز او، می خَنید همی رفت تا شهر پیران رسید – خالقی ۸۸۳ – همه دشت، از آوازِ او، می خُنید، همی رفت، تا شهرِ پیران رسید. – کزازی پرسش: همی شهر بر شهر هودج کشید یا همه دشت، از آواز او، می خَنید پاسخ: در پیوند و با توجه به...
  • چالش شماره (11): زمین را ببوسید و دم درکشید - یا - زمین را ببوسید و برجَست زود؟ دوشنبه 7 مهر 1404 08:37
    چالش شماره ( 11 ): 4842 - چو رستم ز کیخسرو ایدون شنید زمین را ببوسید و دم درکشید- مسکو ۷۷۸ – چو رستم ز کیخسرو ایدون شُنود زمین را ببوسید و برجست زود – خالقی ۷۸۶ – چو رستم ز کیخسرو ایدون شنود، زمین را ببوسید و برجَست زود. – کزازی پرسش: زمین را ببوسید و دم درکشید یا زمین را ببوسید و برجَست زود پاسخ: در پیوند و با توجه...
  • چالش شماره (10): بدارای بهرام و خورشید و ماه - یا - به دارای خرداد و خورشید و ماه - یا - به دادارِ خرداد و خورشید و ماه ؟ دوشنبه 7 مهر 1404 08:30
    چالش شماره ( 10 ): 4870 - که سوگند خوردم بتخت و کلاه بدارای بهرام و خورشید و ماه ۸۲۳ – که سوگند خوردم به تخت و کلاه به دارای خرداد و خورشید و ماه، – خالقی ۸۳۱ – که سوگند خوردم به تخت و کلاه، به دادارِ خرداد و خورشید و ماه، – کزازی پرسش : بدارای بهرام و خورشید و ماه یا به دارای خرداد و خورشید و ماه یا به دادارِ خرداد و...
  • چالش شماره (9): سپه بر سر مرز ایران بماند - یا - سپه را بدان مرز ایران بماند؟ دوشنبه 7 مهر 1404 08:19
    چالش شماره ( 9 ): 4916 - سپه بر سر مرز ایران بماند خود و سرکشان سوی توران براند- مسکو ۷۶۸ – سپه بر سر مرز ایران بماند خود و سرکشان سوی توران براند – خالقی ۸۷۶ – سپه را بدان مرزِ ایران بماند، خود و سرکشان سویِ توران براند. – کزازی پرسش: سپه بر سر مرز ایران بماند یا سپه را بدان مرز ایران بماند پاسخ: سپه بر سر مرز ایران...
  • چالش شماره (08): ز بس های و هوی و درنگ درای - یا - از آن هوی هوی و جَرَنگِ دَرای، یکشنبه 6 مهر 1404 15:07
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (08): *** 4922 - ز بس های و هوی و درنگ درای بکردار تهمورثی کرنای - مسکو * ۸۷۴ – از آن هوی هوی و جَرَنگِ دَرای، بکردار طهمورثی کَرَه نای - خالقی * ۸۸۲ – ز بس هوی هوی و جرنگِ درای، به کَردار تهمورثی کرّنای، – کزازی پرسش: ز بس های و هوی و درنگ درای، یا از آن هوی هوی و جَرَنگِ...
  • چالش شماره (07): چون راند خواهی برین گونه کار - یا - چون راند خواهی، بدین کینه، کار پنج‌شنبه 3 مهر 1404 00:34
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (07): *** چون راند خواهی برین گونه کار - مسکو یا چون راند خواهی، بدین کینه، کار – خالقی و کزازی *** 4881 - ز رستم بپرسید پس شهریار که چون راند خواهی برین گونه کار - مسکو * ۸۳۴ – ز رستم بپرسید پس شهریار که چون راند خواهی بدین کینه کار؟ – خالقی * ۸۴۲ – ز رستم، بپرسید پس...
  • چالش شماره (06): بِبُرّدش یا بِبَرَّدش یا بُبَرّدش یا برآید؟ پنج‌شنبه 3 مهر 1404 00:31
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (06): *** بِبُرّدش یا بِبَرَّدش یا بُبَرّدش یا برآید؟ *** 4875 - گر آمرزش شاه نایدش پیش نبودیش نام و برآید ز کیش - چاپ مسکو * ۸۲۸ – گر آمرزش شاه نایَدش پیش ببَرّدش نام و ببَرّدش کیش – خالقی * ۸۳۶ – گر آمرزشِ شاه نآید به پیش، بُبَرّدش نام و بُبَرّدش کیش – کزازی * پاسخ: 4875...
  • آمل در شاهنامه یکشنبه 30 شهریور 1404 11:54
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** آمل در شاهنامه: *** آمل، به گواه متن شاهنامه، شهریست در بافت محدود یی که گرگان و ساری و تمیشه هم در همان محدوده اند: ز گرگان به ساری و آمل شدند/به هنگام آواز بلبل شدن * از آمل گذر سوی تمیشه کرد/نشست اندر آن نامور بیشه کرد تمیشه : فریدون، چو آمد به نزدیک تمیشه باز/نیا را بدیدار او بد...
  • چالش شماره (05): پس آنگه چُنین گفت رستم به شاه که ای با گهر نامور پیشگاه – چهارشنبه 26 شهریور 1404 10:08
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (05): *** پر هنر یا با گهر *** 4873 - پس آنگه چنین گفت رستم بشاه که ای پرهنر نامور پیشگاه- مسکو * ۸۲۶ – پس آنگه چُنین گفت رستم به شاه که ای با گهر نامور پیشگاه، – خالقی * ۸۳۴ – پس آنگه چنین گفت رستم به شاه که: ای با گهر ، نامور پیشگاه! – کزازی * پاسخ: پس آنگه چُنین گفت...
  • چالش شماره (4): اگر شاه بیند بمن بخشدش/مگر اختر نیک بدرخشدش جمعه 14 شهریور 1404 23:54
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (4): اگر شاه بیند بمن بخشدش / مگر اختر نیک بدرخشدش *** مگر بخت، یا یک لخت و بِدرَخشَدش یا بخشدش: *** 4879 - اگر شاه بیند بمن بخشدش مگر اختر نیک بدرخشدش - چاپ مسکو ۸۳۲ – اگر شاه بیند به من بخشدش مگر بخت یک لخت بدرخشدش – خالقی ۸۴۰ – اگر شاه بیند، به من بخشدش، مگر بخت ،...
  • چالش شماره (3): گر آمرزش شاه نایدش پیش/نبودیش نام و برآید ز کیش جمعه 14 شهریور 1404 23:32
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (03): *** بِبُرّدش یا بِبَرَّدش یا بُبَرّدش یا برآید؟ *** 4875 - گر آمرزش شاه نایدش پیش نبودیش نام و برآید ز کیش - چاپ مسکو * ۸۲۸ – گر آمرزش شاه نایَدش پیش ببَرّدش نام و ببَرّدش کیش – خالقی * ۸۳۶ – گر آمرزشِ شاه نآید به پیش، بُبَرّدش نام و بُبَرّدش کیش – کزازی * پاسخ: 4875...
  • چالش شماره (2): برفتم من از پیش تا با تو شاه جمعه 14 شهریور 1404 23:03
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (2): برفتم من از پیش تا با تو شاه *** سه نگارشِ یک بیت در یک قاب: برفتم من از پیش (تا با تو شاه) بگویم که آمد تهمتن ز راه - چاپ مسکو ۷۲۰ – برفتم من از پیش (تا نزد شاه) بگویم که آمد تهمتن ز راه – خالقی ۷۲۴ – برفتم من از پیش، (تا نزدِ شاه) بگویم که: آمد تهمتن ز راه. – کزازی...
  • چالش شماره (01): کین یا کینه؟ کدام روا تر ست؟ جمعه 14 شهریور 1404 20:59
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چالش شماره (01): کین یا کینه؟ کدام روا تر ست؟ *** 4877 - سزد گر کنی یاد کردار اوی همیشه بهر " کینه " پیکار اوی- چاپ مسکو ۸۳۰ – سَزد گر کنی یاد کردار اوی همیشه به هر " کینه " پَیگار اوی – خالقی ۸۳۸ – سَزد، گر کنی یاد کَردارِ اوی، همیشه، به هر " کین "،...
  • (199) - فرصت سر خاراندن نداشتن در شاهنامه جمعه 24 مرداد 1404 14:09
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** (199) - مترادفِ اصطلاحِ "فرصت سر خاراندن نداشتن" در شاهنامه. *** ردّ ِ پای ریشه ی اصطلاحاتِ عامیانه در شاهنامه *** "فرصت سر خاراندن نداشتن" در شاهنامه *** گودرز در خواب می بیند که کیخسرو، سرِ کین خواهی پدرش سیاوش را دارد و درین راستا، سرش بسیار شلوغ ست و فرصت سر...