برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

عناوین یادداشت‌ها

  • تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 13 جمعه 10 اسفند 1397 14:08
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 13 *** نبوغ ِ فردوسی در به نمایش در آوردن و توصیف ِ حالت چهره، (میمیک ِ چهره) و حالت ِ حرکات، (ژِست و فیگور) شخصیت ها در واکنش به رویدادهای متفاوت. *** « برو راست خم کرد و چپ کرد راست »* / خروش از خم چرخ چاچی بخاست «...
  • تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 12 جمعه 10 اسفند 1397 14:06
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 12 *** نبوغ ِ فردوسی در به نمایش در آوردن و توصیف ِ حالت چهره، (میمیک ِ چهره) و حالت ِ حرکات، (ژِست و فیگور) شخصیت ها در واکنش به رویدادهای متفاوت. *** از ایران دلش یاد کرد و بسوخت / به کردار آتش « رخش برفروخت » ز...
  • تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 11 جمعه 10 اسفند 1397 14:04
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 11 *** نبوغ ِ فردوسی در به نمایش در آوردن و توصیف ِ حالت چهره، (میمیک ِ چهره) و حالت ِ حرکات، (ژِست و فیگور) شخصیت ها در واکنش به رویدادهای متفاوت. *** چو کاووس روی کنیزک بدید / «بخندید ولب را به دندان گزید» - چوآمد...
  • تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 10 جمعه 10 اسفند 1397 14:02
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 10 *** نبوغ ِ فردوسی در به نمایش در آوردن و توصیف ِ حالت چهره، (میمیک ِ چهره) و حالت ِ حرکات، (ژِست و فیگور) شخصیت ها در واکنش به رویدادهای متفاوت. *** پدر داغ دل بود "بر پای جست / ببوسید و بسترد رویش به...
  • تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 9 جمعه 10 اسفند 1397 13:59
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** تغییرات چهره و حرکات شخصیت ها، در واکنش به رویداد ها، در شاهنامه - 9 *** نبوغ ِ فردوسی در به نمایش در آوردن و توصیف ِ حالت چهره، (میمیک ِ چهره) و حالت ِ حرکات، (ژِست و فیگور) شخصیت ها در واکنش به رویدادهای متفاوت. *** از ایران دلش یاد کرد و بسوخت / به کردار آتش « رخش برفروخت » ز...
  • استراتژی یا " نقشه ی راه ِ سرحد داری" در قاموس ِ منوچهر شاه جمعه 10 اسفند 1397 13:41
    و.ک(237) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** استراتژی یا " نقشه ی راه ِ سرحد داری" در قاموس ِ منوچهر شاه *** سردار سپه منوچهر، هفت روز در سوگ ِ پدر نشست: به هشتم، بیامد "منوچهر شاه" / بسر بر نهاد آن کیانی کلاه - چو دیهیم شاهی بسر بر نهاد / جهان را سراسر همه مژده داد - "به داد و به آیین و...
  • پند های عملگرایانه(پراگماتیستیک) در شاهنامه - (1) - پراگماتیسم فردوسی جمعه 10 اسفند 1397 13:38
    برگزیده یی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های عملگرایانه(پراگماتیستیک) در شاهنامه - (1) - پراگماتیسم فردوسی *** ناسازگاری جنگ با خرد، جنگیدن با خرد ورزیدن. *** جلوه ی بارزِ باور فردوسی به "پراگماتیسم"، در سر آغاز نبرد دلاورانه و جانانه رستم همراه با هفت گرد ایرانی در شکار گاه اختصاصی افراسیاب رخ می نمایاند....
  • ارسطالیس و تدوین ِ نقشه ی راه ِ اسکندر جمعه 10 اسفند 1397 13:34
    و.ک(021) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** ارسطالیس و تدوین ِ نقشه ی راه ِ اسکندر. *** ارسطالیس، راه و رسم حکمرانی و سرحد داری را به شاه نو رسیده و جوان، می آموزد: سکندر، به تخت ِ نیا بر نشست / بهی جُست و دست ِ بدی را ببست - یکی نامداری بُد آنگه به روم / کزو شاد بُد آن همه مرز و بوم - حکیمی که بُد ارسطالیس نام /...
  • کسرا انوشیروان و سیستم حمایتی و"سوبسیدِ" کشت و زرعِ کشاورزان پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 21:15
    و.ک(238) برگزیده های از شاهنامه *** کسرا انوشیروان و سیستم حمایتی و"سوبسیدِ" کشت و زرعِ کشاورزان : چو این نامه آرند نزد شما / که فرخنده باد اورمزد شما - کسی کو برین یک درم بگذرد / ببیداد بر یک نفس بشمرد - به یزدان که او داد دیهیم و فر / که من خود میانش ببرم به ار - برین نیز بادافره ی کردگار / نباید که چشم بد...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش ششم) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 21:13
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. - (بخش ششم) *** در آخر جا دارد، دیدگاه فطری و ذاتی حکیم طوس، و حرف نهاییِ دلش، از لا به لای بیت ها و شیوه ی "پردازشِ شخصیت های زنِ شاهنامه" اش، از زاویه ای دیگر و فارغ از این...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش پنجم) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 21:08
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. (بخش پنجم) *** زن از دید سیاوش: چه آموزم اندر شبستان شاه / « بدانش زنان کی نمایند راه » - *** زن از دید فردوسی - سودابه "زنِ بد کنش ": به گیتی به جز پارسا زن مجوی / « زنِ بد...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش چهارم) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 21:03
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش چهارم) *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. *** زبانِ زنان - بیژن به منیژه : بگویم سراسر تو را داستان / چو باشی به سوگند همداستان – که گر لب بدوزی ز بهر گزند /...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش سوم) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 21:01
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. - (بخش سوم) *** زن از دید سپینود: بهین زنان جهان آن بود / « کزو شوی همواره خندان بود » - *** زن از دید انوشیروان: بپرسید، کآهو کدامست زشت / که از ارج دورست و دور از بهشت – چنین داد...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش دوم) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 20:58
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش دوم) *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. *** زن از دید شیرین : به سه چیز باشد زنان را بهی / که باشند زیبای گاه مهی – یکی آنک « باشرم و با خواستست » / که جفتش بدو...
  • نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش اول) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 20:56
    بر گزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم - (بخش اول) *** نظری به دیدگاه مطرحِ زن و فرزندِ دختر از قدیم، که رّد و رگه اش تا امروز و امروزی ها نیز تداوم دارد. *** فریدون، جندل را برای خواستگاری سه دختر سرو، شاه یمن، برای سه پسر فریدون، سلم، تور و ایرج، نزد سرو میفرستد. *** سرو،...
  • مردم ِ زمینی، در شادی، سپاس را نثار آسمان میکنند و در قهر و غضب، غیض و عتابشان، به سوی آسمان پر می کشد . پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 20:38
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** مردم ِ زمینی، در شادی، سپاس را نثار آسمان میکنند و در قهر و غضب، غیض و عتابشان، به سوی آسمان پر می کشد. *** سخن رفتشان یک به یک همزبان / که از ماست بر ما بد آسمان - بدو گفت رستم کزین غم چه سود / که این ز آسمان بودنی کار بود - بدو گفت رستم که با آسمان / نتابد بد اندیش و نیکی گمان -...
  • رفتار بزرگ منشانه کیخسرو پس از شکست افراسیاب پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 19:13
    و.ک(239) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** « رفتار بزرگ منشانه کیخسرو پس از شکست افراسیاب» *** سپه چون نگه کرد در قلبگاه / ندیدند جایی درفش سیاه - ز شه خواستند آنزمان زینهار / فرو ریختند آلت کارزار - چو خسرو چنان دید بنواختشان / ز لشکر جدا جایگه ساختشان - بفرمود تا تخت زرین نهند/ بخیمه در آرایش چین نهند- می‌آورد و...
  • (46) - اصطلاح « خود به سجاده و روحش به سر بازارستِ »، در شاهنامه فردوسی پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 19:09
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چند اصطلاح کوچه و بازار در شاهنامه فردوسی (46) - اصطلاح « خود به سجاده و روحش به سر بازارست »، در شاهنامه فردوسی. *** حکیم فردوسی می فرماید: شب و روز یک هفته بر پای بود / تن آنجا و جانش دگر جای بود - و مولوی : خود به سجاده و روحش به سر بازار ست بهادر امیرعضدی
  • مقایسه ی اسکندر و فریدون از زبان بهرام گور پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:59
    و.ک(240) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مقایسه ی اسکندر و فریدون از زبان بهرام گور *** چو نان خورده شد شاه بهرام گور / بفرمود جامی بزرگ از بلور - که آرد پریچهرهی میگسار / نهد بر کف دادگر شهریار - چنین گفت کان شهریار اردشیر / که برنا شد از بخت او مرد پیر - سر مایه او بود ما کهتریم / اگر کهتری را خود اندر خوریم -...
  • مال و ثروت پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:57
    و.ک(241) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مال و ثروت *** هم آرایش پادشاهی بود / جهان بیدرم در تباهی بود - شود بیدرم شاه بیدادگر / تهی دست را نیست هوش و هنر - چو بی گنج باشی نپاید سپاه / تو را زیردستان نخوانند شاه - سگ آن به که خواهنده ی نان بود / چو سیرش کنی دشمن جان بود - بهادر امیرعضدی
  • مناظره ی خراد برزین با قیصر روم - 1 پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:52
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مناظره ی خراد برزین با قیصر روم - 1 *** بخش نخستین، درباب آیین هندوان *** هرآنکس که او دفتر هندوان / بخواند شود شاد و روشن روان - بپرسید قیصر که هندی زراه / همی تا کجا برکشد پایگاه - زدین پرستندگان بر چیند / همه بت پرستند گر خود کیند - چنین گفت خراد برزین که راه / به هند اندرون گاو...
  • مناظره ی خراد برزین با قیصر روم - 2 پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:50
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مناظره ی خراد برزین با قیصر روم - 2 *** بخش دوم، در باب آیین عیسی مسیح بزرگوار *** نبینی که عیسی مریم چه گفت / بدانگه که بگشاد راز از نهفت - که پیراهنت گر ستاند کسی / میآویز با او به تندی بسی - وگر بر زند کف به رخسار تو / شود تیره زان زخم دیدار تو - مزن هم چنان تا بماندت نام /...
  • مناظره ی خراد برزین با قیصر روم -3 پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:41
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مناظره ی خراد برزین با قیصر روم - 3 *** بخش سوم، در باب "به دینی" *** چه پیچی ز دین کیومرثی / هم از راه و آیین طهمورثی - که گویند دارا ی گیهان یکیست / جز از بندگی کردنت رای نیست - جهاندار دهقان یزدان پرست / چو بر واژه، برسم بگیرد بدست - نشاید چشیدن یکی قطره آب / گر از...
  • عرفان شرقی و شاهنامه - بخش هفتم - عرفان فرجامین بهرام گور پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:38
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** عرفان شرقی و شاهنامه - بخش هفتم - عرفان فرجامین بهرام گور: چو بشنید بهرام و کرد / ز دانش غم نارسیده نخورد - بدو گفت کوتاه شد داوری/ که گیتی سه روزست چون بنگری - چو دی رفت و فردا نیامد هنوز/نباشم ز اندیشه امروز کوز * - چو بخشیدنی باشد و تاج و تخت / نخواهم ز گیتی ازین بیش رخت -...
  • سرانجام شوم ِ چیرگی خوی بد ِ هرمزد انوشیروان و تعدی به اطرافیانش پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:35
    و.ک(242) بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** سرانجام شوم هرمزد انوشیروان و تعدی به اطرافیانش : *** چنین بود تا شد بزرگیش راست / هرآن چیز درپادشاهی که خواست - برآشفت وخوی بد آورد پیش / به یکسو شد از راه آیین وکیش - هرآنکس که نزد پدرش ارجمند / بدی شاد و ایمن زبیم گزند - یکایک تبه کردشان بیگناه / بدین گونه بد رای و...
  • (45) اصطلاح ِ "دَکّا ً دَکّا"، زدی، میخوری، در شاهنامه ی فردوسی پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:25
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** چند اصطلاح کوچه و بازار در شاهنامه فردوسی *** (45) اصطلاح ِ "دَکّا ً دَکّا"، زدی، میخوری. هشدار حکیم فرزانه ی طوس، به کین توزان با شقاوت. *** همی ترس ازین برگراینده دهر / مگر زهر سازد بدین پای زهر - کسی را که خون ریختن پیشه گشت / دل دشمنان پر ز اندیشه گشت - بریزند خونش...
  • بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۱) پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:18
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۱) *** رد و رگه ی بستر و کانال ِ اقتصادی و بازرگانی، در قامت ِ روزنه ی نفوذ دشمنان و بیگانگان در شاهنامه . *** رستم در قالب بازرگانان به توران زمین رخنه میکند و بیژن ِ گیو را نجات می دهد. *** پرسش کیکاووس از رستم : برای رهایی بیژن از چاه...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه ۱۴ پنج‌شنبه 9 اسفند 1397 18:12
    951209 برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه ۱۴ *** شاهنامه، تنها ویترین ِ گیر و دار و کُشت و کُشتار، که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست. مغازله ی شب و روز در ابتدای داستان ها و فراز و فرودهای حساس، در جای...
  • اسکندر مقدونی، در جنگ ِ با "فور هندی"، هزار اسب، مشابه اسب تروا می سازد چهارشنبه 8 اسفند 1397 14:14
    و.ک(243) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** اسب "تروا"ی اسکندر *** اسکندر مقدونی، در جنگ ِ با "فور هندی"، هزار* اسب، مشابه اسب تروا می سازد : یکی انجمن کرد ز آهنگران / هر آنکس که بود اندران - ز رومی و از مصری و پارسی / فزون بود مرد از چهل بار، سی - یکی "بارگی" ساختند آهنین / سوارش ز آهن ز...
  • آتش پرستی زرتشتیان به نقل از گشتاسب و ارجاسب چهارشنبه 8 اسفند 1397 10:18
    و.ک(244) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** آتش پرستی زرتشتیان به نقل از گشتاسب و ارجاسب *** دقیقی بر این باور ست که زرتشتیان (گشتاسب و معاصرینش) آتش پرست بوده اند. *** گشتاسب پس از پیروزی بر سپاه چین: چو پیروزی شاهتان بشنوید / گزیتی به آذر پرستان دهید - چو آگاه شدند از نکو دین اوی / گرفتند آن راه و آیین اوی - بتان...