برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

عناوین یادداشت‌ها

  • داد و آبادگری، بیداد و ویرانگری، سنگ ِ محک ِ سنجش عیار شاهان در شاهنامه. بخش - ۳ - طهمورث یکشنبه 4 فروردین 1398 00:04
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** داد و آبادگری، بیداد و ویرانگری، سنگ ِ محک ِ سنجش عیار شاهان در شاهنامه. بخش - ۳ - طهمورث *** دادگری و آبادگری، دو همزاد و دو معیار برای ارزشگزاری وجه مثبت و بیدادگری و ویرانگری، دو همزاد و دو معیار برای نمایش وجه منفی شاهان در شاهنامه. *** عیار ِ طهمورث* *** دادگری : جهان از بدیها...
  • داد و آبادگری، بیداد و ویرانگری، سنگ ِ محک ِ سنجش عیار شاهان در شاهنامه. بخش - ۲ - هوشنگ یکشنبه 4 فروردین 1398 00:02
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** دادگری و آبادگری، دو همزاد و دو معیار برای ارزشگزاری وجه مثبت و بیدادگری و ویرانگری، دو همزاد و دو معیار برای نمایش وجه منفی شاهان در شاهنامه. *** عیار ِ هوشنگ* *** دادگری: جهاندار هوشنگ با رای و داد/ به جای نیا تاج بر سر نهاد- به فرمان یزدان پیروزگر/ به داد و دهش تنگ بستم کمر-...
  • داد و آبادگری، بیداد و ویرانگری، سنگ ِ محک ِ سنجش عیار شاهان در شاهنامه. بخش - ۱ - کیومرث شنبه 3 فروردین 1398 23:58
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** داد و آبادگری، بیداد و ویرانگری، سنگ ِ محک ِ سنجش عیار شاهان در شاهنامه. بخش - ۱ - کیومرث *** دادگری و آبادگری، دو همزاد و دو معیار برای ارزشگزاری وجه مثبت و بیدادگری و ویرانگری، دو همزاد و دو معیار برای نمایش وجه منفی شاهان در شاهنامه. *** عیار ِ کیومرث* *** کیومرس شد بر جهان...
  • زنبارگی بهرام گور دوشنبه 27 اسفند 1397 08:48
    و.ک(223) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** زنبارگی بهرام گور* *** چنین گفت با موبدان روزبه/ که اکنون شود شاه ایران به ده - نشنید بدان خان گوهر فروش / همه سوی گفتار دارید گوش - بخواهد همان دخترش از پدر / نهد بیگمان بر سرش تاج زر - نیابد همی سیری از خفت و خیز/ شب تیره زو جفت گیرد گریز- شبستان مر او را فزون از صدست/...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۲) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:28
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۲) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** حکیم خردمند طوس از شاهنامه اش(گنجینه ی راز و رمز و نام و نشان پیشینیانمان) می گوید:...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۱) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:26
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۱) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** چو بگذشت سال از برم شست و پنج/ فزون کردم اندیشه ی درد و رنج- به تاریخ شاهان نیاز...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۰) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:21
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱۰) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** کجا آن حکیمان و دانندگان/ همان رنجبردار خوانندگان- کجا آن سر تاج شاهنشهان/ کجا آن...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۹) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:15
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۹) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** کهن گشته این داستان ها ز من/ همی نو شود بر سر انجمن- زگفتار دهقان کنون داستان / تو...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۸) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:10
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۸) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** که گیتی نماند همی بر کسی/ چو ماند به تن رنج ماند بسی - چنین است گیهان ناپایدار / برو...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه -(۷) یکشنبه 26 اسفند 1397 20:06
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه -(۷) *** تاریخنگاری، بخشی از "هنر" فردوسی و نشر ِ تاریخ ِ ایران زمین، بخشی از "هدف" فردوسی در تدوین شاهنامه *** بدین نامه ی شهریاران پیش/ بزرگان و جنگی سواران پیش - همه رزم و بزمست و رای و سخن /...
  • بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۵) شنبه 25 اسفند 1397 21:06
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۵) *** رد و رگه ی بستر و کانال ِ اقتصاد و بازرگانی، در قامت ِ روزنه ی نفوذ دشمنان و بیگانگان در شاهنامه. *** آگاهی بهرام پورگشسب*1 از آمدن خسرو *2 از روم *** بهرام چوبینه، دانا پناه*3 را حامل نامه ی سری برای سران در قالب بازرگان به دربار...
  • بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۴) - رفتن شاپور به روم. شنبه 25 اسفند 1397 21:01
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۴) *** رد و رگه ی بستر و کانال ِ اقتصاد و بازرگانی، در قامت ِ روزنه ی نفوذ دشمنان و بیگانگان در شاهنامه. *** چو دیدند گفتندش ای پادشا/ جهانگیر و روشندل و پارسا- یکی کار پیش است با رنج و درد/ نیارد کس آن بر تو بر یاد کرد- چنین داد شاپور...
  • بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۳) شنبه 25 اسفند 1397 20:58
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۳) *** رد و رگه ی بستر و کانال ِ اقتصاد و بازرگانی، در قامت ِ روزنه ی نفوذ دشمنان و بیگانگان در شاهنامه. *** رفتن اسفندیار به رویین دژ : پشوتن* بشد نزد اسفندیار**/ سخن رفت هر گونه از کارزار- بدو گفت جنگی چنین دژ به جنگ/ به سال فراوان...
  • بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۲) شنبه 25 اسفند 1397 06:56
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** بازرگانی، ترفندی برای نفوذ به سرحدات دشمن - (۲) *** رد و رگه ی بستر و کانال ِ اقتصاد و بازرگانی، در قامت ِ روزنه ی نفوذ دشمنان و بیگانگان در شاهنامه. *** اردشیر* به شکل و شمایل بازرگان به کرمان رفته و بر هفتواد** چیره می شود: بسی گوهر از گنج بگزید نیز/دیبا و دینار و هرگونه چیز- چو...
  • « مدارا »، در شاهنامه فردوسی چهارشنبه 22 اسفند 1397 09:19
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** « مدارا »، در شاهنامه فردوسی . *** ور ایدون که تنگ اندر آید سَخـُن / به جنگ اندرون هیچ تندی مکن -
  • « کبر »، در شاهنامه فردوسی چهارشنبه 22 اسفند 1397 08:58
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** « کبر »، در شاهنامه فردوسی. *** به یک پر پشه ندارد خرد / ازیرا کسی را به کس نشمرد - بهادر امیرعضدی
  • باربد، نوازنده ی دوم دربار خسرو پرویز چهارشنبه 22 اسفند 1397 08:49
    و.ک(224,1) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** باربد، نوازنده ی دوم دربار خسرو پرویز : همی هر زمان شاه برتر گذشت / چو شد سال شاهیش بر بیست و هشت - کسی را نشد بر درش کار بد / "ز درگاه آگاه شد بار بد" - بدو گفت هر کس که شاه جهان / گزیدست را مشگری در نهان - اگر با تو او را برابر کند / تو را بر سر...
  • باربد، در سوگ خسرو پرویز، تَرک ِ نوازندگی میکند. چهارشنبه 22 اسفند 1397 08:46
    و.ک(224,2) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باربد، در سوگ خسرو پرویز، تَرک ِ نوازندگی میکند . *** کنون شیون بار بد گوش دار / سر مهتران رابه آغوش دار - چو آگاه شد بار بد زانک شاه / به پرداخت بی داد و بیکام گاه - ز جهرم بیامد سوی طیسفون / پر از آب مژگان و دل پر ز خون - به یزدان و نام تو ای شهریار / به نوروز و مهر و...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۶) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:41
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۶) *** هرمزد انوشیروان به بهرام چوبینه: با دوازده هزار سرباز می خواهی به جنگ ساوه شاه بروی؟ پاسخ بهرام چوبینه به هرمزد انوشیروان با یاری گرفتن از قالب تاریخ : برین داستان نیز دارم گوا/ اگر بشنود شاه فرمانروا - که کاوس...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۵) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:37
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۵) *** گردیه در برابر زیاده خواهی برادرش بهرام چوبینه، با استناد به تاریخ چنین می گوید: نه نیکوست این دانش ورای تو/ بکژی خرامد همی پای تو - بسی بد که بیکار بدتخت شاه / نکرد اندرو هیچکهتر نگاه - جهان را بمردی نگه...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۴) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:35
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۴) *** خزروان سالار و سایر بزرگان، بهرام چوبینه را که برای تصاحب تخت و تاج خسرو پرویز دور خیز کرده را به تاریخ ضحاک و شاهان زیاده خواه جلب می کنند: ز ضحاک تازی و نخست اندر آی/که بیدادگر بود و نا پاک رای- دگر آنکه بد...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۳) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:32
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۳) *** خسرو پرویز، بهرام چوبینه را به تاریخ نیاکان حواله میدهد : نگه کن کنون تا نیاکان ما/گزیده جهاندار و پاکان ما - به بیداد کردند جنگ ار به داد/نگر تا ز پیران که دارد به یاد- سزد گر بپرسی ز دانای روم/که این بد ز زاغ...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۲) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:30
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۲) *** بهرام گور پس از به تخت نشستن مرزبانان را فرا می خواند و از گذشته ی تاریخ می گوید : هرانکس که بیداد بد دور کرد / به نادادن چیز و گفتار سرد - وزان پس چنین گفت با موبدان / که ای پرهنر پاکدل بخردان - "جهان را...
  • باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱) چهارشنبه 22 اسفند 1397 02:23
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** باز نگری و مرور تاریخ و آموختن از نیک و بد ِ گذشتگان در شاهنامه - (۱) *** خسرو انوشیروان*۱ پس از سرکوب هیتالیان، موبدان و سران را فرا میخواند و از تاریخ و گذشتگان می گوید : بخارا و خوارزم و آموی و زم / بسی یاد داریم با درد و غم - ز بیداد وز رنج افراسیاب / کسی را نبد جای آرام و خواب -...
  • منابع فردوسی برای تدوین شاهنامه دوشنبه 20 اسفند 1397 20:19
    و.ک(018) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** منابع فردوسی برای تدوین شاهنامه: *** خداینامه، یا خوتای نامک. اثر ِ ابن مقفع (روزبه) یا به نقل از فردوسی ، ( دهقان دانشور ) پارسی زردشتی که اسلام را پذیرفته بود ، خدای نامه را ( با نام سیر الملوک الفرس ) به عربی ترجمه کرد و بعد ها پایه کار و ماخذ فردوسی در سرودن شاهنامه شد...
  • هرمزد ِ دربند، نیازمند آگاهی از تاریخ(نامه ی شهریاران) ست. شنبه 18 اسفند 1397 23:15
    و.ک(225) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** هرمزد ِ دربند، نیازمند آگاهی از تاریخ(نامه ی شهریاران) ست. *** هرمزد، نیاز ِ آگاهی از تاریخ را همسنگ "نیاز ِ حیاتی" به نان و آب و بهداشت خود در زندان ِ خسرو پرویز میداند : چو پنهان شد آن چادر آبنوس / بگوش آمد از دور بانگ خروش - جهانگیر(خسرو پرویز) شد تا بنزد...
  • هر نبردی ابزار خاص خودش را می طلبد جمعه 17 اسفند 1397 22:31
    و.ک(226) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** هر نبردی ابزار خاص خودش را می طلبد. *** بیژن به افراسیاب: هر نبردی سلاح خاص خودش را می طلبد. با دست خالی نمی شود جنگید: بدو گفت بیژن که ای شهریار / سخن بشنو از من یکی هوشیار - گرازان بدندان و شیران بچنگ / توانند کردن بهر جای جنگ - یلان هم بشمشیر و تیر و کمان / توانند کوشید...
  • نقد، در شاهنامه جمعه 17 اسفند 1397 21:51
    و.ک(227) 940610 برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نقد، در شاهنامه *** آنگاه که صابونِ "نقدِ" فردوسی، به تن شاهنامه خودش هم می خورد.!! نمونه هایی از دیدِ نقادانه ی حکیم طوس در باره ی حتی سروده های خودش (شاهنامه) : نبیند کسی نامهٔ پارسی / نوشته به ابیات صد بار سی - اگر باز جویی درو بیت بد / همانا که کم باشد...
  • شاپور ذوالاکتاف "شاه جنین" ِ چهل روزه، با "ژن برتر". چهارشنبه 15 اسفند 1397 21:13
    و.ک(228) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** شاپور ذوالاکتاف "شاه جنین" ِ چهل روزه، با "ژن برتر". به سر برش تاجی برآویختند / بران تاج زر و درم ریختند *** اورمزد نرسی* بمُرد : چنین بود تا بود چرخ روان / توانا به هر کار و ما ناتوان - چهل روز سوکش همی داشتند / سر گاه او خوار بگذاشتند - به چندین زمان...
  • کسرا انوشیروان و کشتار مزدکیان چهارشنبه 15 اسفند 1397 19:33
    و.ک(229) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** کسرا انوشیروان و کشتار مزدکیان *** به دشت آمد از مزدکی صد هزار/برفتند شادان بر شهریار - بدان راه بد نامور صد هزار/به فرزند گفت آنزمان شهریار - که با این سران هرچ خواهی بکن/ازین پس ز مزدک مگردان سخن - به درگاه کسری یکی باغ بود/که دیوار او برتر از راغ بود - همی گرد بر گرد او...