برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

عناوین یادداشت‌ها

  • خواب دیدن در شاهنامه ( ۲۱ ) - خواب دیدن ضحاک و فراخوان پیشبینان و موبدان چهارشنبه 20 اسفند 1399 12:11
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** خواب دیدن در شاهنامه ( ۲۱ ) - خواب دیدن ضحاک و فراخوان پیشبینان و موبدان *** نقش توجیه گر و راهگشای خواب دیدن در روند رخدادها در شاهنامه نگر خواب را بیهده نشمری / یکی بهره دانی ز پیغمبری - *** حکیم بزرگوار طوس، برای مقدمه چینی و بستر سازی برای روند پدیده ها و رخداد های آتی داستان...
  • ردِّ نیکی را همه جا میتوان یافت. « باید نیکو دید » - بخش ۲ - اغریرث، سیاوش توران زمین دوشنبه 18 اسفند 1399 01:02
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** ردِّ نیکی را همه جا میتوان یافت. « باید نیکو دید » - بخش ۲ - اغریرث، سیاوش توران زمین *** مردانِ نیک ، تنها در سپاه ایران دیده نمی شوند. ردِّ نیکی را همه جا میتوان یافت. « باید نیکو دید ». *** اغریرث، سیاوش توران زمین: *** اغریرث، پس از کشته شدن نوذر منوچهر بر سر پیکر بی جان نوذر...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۷) - در رثای کشته شدن نوذر ِ منوچهر دوشنبه 18 اسفند 1399 00:46
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۷) - در رثای کشته شدن نوذر ِ منوچهر: *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش لب به سخن می گشاید. *** ایا دانشی مرد بسیار هوش/همه چادر آزمندی مپوش- که تخت و کله چون تو بسیار...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۶) - دوشنبه 18 اسفند 1399 00:39
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۶) - *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش لب به سخن می گشاید. *** اندرزهایی ناب از حکیم بزرگوار طوس *** چه گفت آن سخنگوی مرد دلیر / چو از گردش روز برگشت سیر - نه روز بزرگی نه...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۵) - پسر، زنده نگهدار ِ نام و نشان پدر یکشنبه 17 اسفند 1399 20:56
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۵) - پسر، زنده نگهدار ِ نام و نشان پدر *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش یا از زبان ِ گویای دل ِ شخصیت های شاهنامه اش لب به سخن می گشاید. *** پسر، زنده نگهدارنده و نگاهبان...
  • شخصیت های شاهنامه، همدیگر را چگونه می بینند؟ - بخش 6 -  رستم از دید سام یکشنبه 17 اسفند 1399 20:26
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** شخصیت های شاهنامه، همدیگر را چگونه می بینند؟ - بخش 6 - رستم از دید سام *** وصف رستم از دید سام : ز رستم همی در شگفتی بماند/برو هر زمان نام یزدان بخواند- بدان بازوی و یال و آن پشت و شاخ/میان چون قلم سینه و بر فراخ- دو رانش چو ران هیونان ستبر/دل شیر نر دارد و زور ببر- بدین خوب رویی...
  • سام ِ سوار، سام یک زخم، تخت و تاج شاهی را بعد از مرگ نوذر نمی پذیرد یکشنبه 17 اسفند 1399 11:54
    و.ک(118) بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** سام ِ سوار، سام یک زخم، تخت و تاج شاهی را بعد از مرگ نوذر نمی پذیرد: چو نزدیک ایران رسید آن سپاه/پذیره شدندش بزرگان به راه- پیاده همه پیش سام دلیر/برفتند و گفتند هر گونه دیر- ز بیدادی نوذر تاجور/که بر خیره گم کرد راه پدر- جهان گشت ویران ز کردار اوی/غنوده شد آن بخت بیدار...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۴) - پند منوچهر به نوذر یکشنبه 17 اسفند 1399 11:40
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۴) - پند منوچهر به نوذر *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش یا از زبان ِ گویای دل ِ شخصیت های شاهنامه اش لب به سخن می گشاید. *** پند منوچهر به نوذر: منوچهر را سال شد بر دو...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۲) - پند سام به زال و رستم نوجوان. شنبه 16 اسفند 1399 14:13
    بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۲) - پند زال به رستم. *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش یا از زبان ِ گویای دل ِ شخصیت های شاهنامه اش لب به سخن می گشاید. *** پند سام به زال و رستم نوجوان : چنین گفت مر زال را...
  • مهراب کابلی، در قامت ِ همسری فهیم و قدرشناس. شنبه 16 اسفند 1399 09:12
    و.ک(118) بر گزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مهراب کابلی در قامت ِ همسری فهیم و قدرشناس. *** پاسداشت مهراب کابلی در قامت همسری فهیم و قدرشناس از سیندخت، همسر با تدبیر و ژرف اندیش که با کار ِ کارستانش، نبرد بین سپاه مهراب و سپاه سام به فرمانبری از منوچهر، پیشگیری کرد. کاری کارستان، که به گمان از بزرگان و اندیشمندان و...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۱) - پند فریدون به پسرانش، سلم و تور جمعه 15 اسفند 1399 18:33
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۱) - *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش لب به سخن می گشاید. *** پند فریدون به پسرانش، سلم و تور: مرا پیشتر قیرگون بود موی/چو سرو سهی قد و چون ماه روی- سپهری که پشت مرا کرد...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۷) - پند فردوسی، گریزی از جبر ِ دهر(اراده یزدان) نیست جمعه 15 اسفند 1399 18:05
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۷) - جبر اندیشی فردوسی. *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش لب به سخن می گشاید. *** پند فردوسی، گریزی از جبر ِ دهر(اراده یزدان) نیست: چو یزدان چنین راند اندر بوش/بران بود چرخ...
  • مقام و شان انسان از زبان زال زر جمعه 15 اسفند 1399 01:20
    و.ک(119) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** مقام و شان انسان از زبان زال زر: ز چرخ بلند اندر آمد سخُن/سراسر همین است گیتی ز بُن- زمانه به مردم شد آراسته/وزو ارج گیرد همی خواسته- بهادر امیرعضدی
  • خدایی دیگر و متفاوت، از دید زال جمعه 15 اسفند 1399 01:03
    و.ک(120) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** خدایی دیگر و متفاوت، از دید زال: خداوند گردنده خورشید و ماه/روان را به نیکی نماینده راه - بدویست گیهان خرم به پای/همو داد و داور به هر دو سرای- بهار آرد و تیرماه و خزان/برآرد پر از میوه دار رزان- جوان داردش گاه با رنگ و بوی/گهش پیر بینی دژم کرده روی- ز فرمان و رایش کسی...
  • وصف سیمای زال جمعه 15 اسفند 1399 00:46
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** وصف سیمای زال: نهادند دینار و گوهر به پیش/بپرسید رودابه از کم و بیش- پری چهره هر پنج بشتافتند/چو با ماه جای سخن یافتند- که مردیست برسان سرو سهی/همش زیب و هم فر شاهنشهی- همش رنگ و بوی و همش قد و شاخ/سواری میان لاغر و بر فراخ- دو چشمش چو دو نرگس قیرگون/لبانش چو بسد رخانش چو خون- کف و...
  • روشن بینی(مدرنیسم) و خردمندی سیندخت سه‌شنبه 12 اسفند 1399 22:33
    و.ک(121) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** روشن بینی(مدرنیسم) و خردمندی سیندخت *** راز ِ دیدار و خلوت ِ رودابه با زال بر سیندخت، آشکار می شود: سخن بر چه سانست و آن مرد کیست/که زیبای سربند و انگشتریست- بدین نام ِ بد، دادخواهی به باد/چو من زاده‌ام دخت هرگز مباد- رودابه، سرافکنده و شرمسار ست، ندای دل را به گوش مادرش...
  • در پرده گویی ِ "عیان ترین بی حاجت ِ بیان" حکیم فردوسی طوسی، در سروده های "اروتیک" شاهنامه - بخش دوم - زال و رودابه سه‌شنبه 12 اسفند 1399 21:29
    و.ک(072,2) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** در پرده گویی ِ "عیان ترین بی حاجت ِ بیان" حکیم فردوسی طوسی، در سروده های "اروتیک" شاهنامه - بخش دوم - زال و رودابه *** بی پروا ترین حس و غریزه ی "حیوانی ِ" انسان، پیچیده در چادر شب ِ عفاف و شرم ِ حکیم طوس. *** اروتیسم و حجب قلم ِ حکیم فردوسی...
  • خاکساری و فروتنی، خوی و منش ِ پهلوانان و شاهان ِ شاهنامه فردوسی ست – ( بخش ۱۵) - خاک بوسی زال، سام، سیاوش، گرسیوز و لهراسب سه‌شنبه 12 اسفند 1399 01:21
    خاکساری و فروتنی، خوی و منش ِ پهلوانان و شاهان ِ شاهنامه فردوسی ست – ( بخش ۱۵) - خاک بوسی زال، سام، سیاوش، گرسیوز و لهراسب. *** برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** در شاهنامه، خاکساری و فروتنی، افتادگی و متانت، خوی و منش و رسمی نا نوشته، راستین و روا و روان ست بین پهلوانان و شاهان، که در قامت خاکبوسی، آستان بوسی، کتف...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۸) - پند ایرج به برادرانش سلم و تور سه‌شنبه 12 اسفند 1399 01:06
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۸) - پند ایرج به برادرانش سلم و تور *** به بیهوده از شهریار زمین/مدارید خشم و مدارید کین- به گیتی مدارید چندین امید/نگر تا چه بد کرد با جمشید- به فرجام هم شد ز گیتی بدر/نماندش همان تاج و تخت و کمر- مرا با شما هم به فرجام کار/بباید چشیدن بد روزگار-...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۰) - پاسخ ایرج به پند پدرش فریدون سه‌شنبه 12 اسفند 1399 01:05
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۳۰) - *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش لب به سخن می گشاید. *** پاسخ ایرج به پند پدرش فریدون: نگه کرد پس ایرج نامور/برآن مهربان پاک فرخ پدر- چنین داد پاسخ که ای شهریار/نگه کن...
  • پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۹) - پند فریدون به ایرج سه‌شنبه 12 اسفند 1399 01:00
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پند های شاهنامه فردوسی - بخش (۲۹) - *** گزیده پندهایی در لا به لای گفتار ها و متن شاهنامه، که حکیم بزرگوار طوس، بیشتر در آغاز و فرجام داستان هایش و گاه از زبان ِ دل ِ شخصیت های شاهنامه اش، لب به سخن می گشاید. *** پند فریدون به ایرج: بدو گفت شاه، ای خردمند پور/برادر همی رزم جوید تو...
  • خاکساری و فروتنی، خوی و منش ِ پهلوانان و شاهان ِ شاهنامه فردوسی ست – ( بخش ۱۴) - تخت بوسی سه‌شنبه 12 اسفند 1399 00:28
    خاکساری و فروتنی، خوی و منش ِ پهلوانان و شاهان ِ شاهنامه فردوسی ست – ( بخش ۱۴) - تخت بوسی *** برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** در شاهنامه، خاکساری و فروتنی، افتادگی و متانت، خوی و منش و رسمی نا نوشته، راستین و روا و روان ست بین پهلوانان و شاهان، که در قامت خاکبوسی، آستان بوسی، کتف و یال و دست و بازو بوسی و ... رخ...
  • مادر سیاوش در شاهنامه یکشنبه 10 اسفند 1399 01:36
    و.ک(122) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** مادر سیاوش در شاهنامه: طوس و گیو حین شکار در نخجیرگاهی در مرز توران با پریچهره ی سرگردان(خویش گرسیوز) و رانده شده از توران زمین مواجه میشوند: چنین گفت موبد که یک روز طوس/بدانگه که برخاست بانگ خروس- خود و گیو گودرز و چندی سوار/برفتند شاد از در شهریار- به نخچیر ِ گوران به دشت...
  • جدال عشق و خرد. عشق، خرد را پس میزند. جمعه 8 اسفند 1399 01:31
    و.ک(123) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** جدال عشق و خرد. عشق، خرد را پس میزند. *** عشق، خرد را پس میزند: برآورد مر زال را دل به جوش/چنان شد کزو رفت آرام وهوش- دل زال یکباره دیوانه گشت/ خرد دور شد عشق فرزانه گشت - جدال عشق و خرد ِ زال: کنون این همه داستان منست/گل و نرگس بوستان منست- "که از من رمیدست صبر و...
  • (83) -  اصطلاح ِ "باد وَرِش داشته" در شاهنامه ی فردوسی جمعه 8 اسفند 1399 00:57
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** ردِّ پای ریشه ی اصطلاحاتِ عامیانه، در شاهنامه *** (۸۳) - اصطلاح ِ "باد وَرِش داشته" در شاهنامه ی فردوسی *** اصطلاح ِ باد به سر افتادن، به مفهوم ِ باد وَرِش داشته، بر انگیخته شده، غَرّه شده: وزان رنجهای کهن یاد کرد/دلش خسته شد سر پر از باد کرد- به دژخیم فرمود تا تیغ...
  • سرداران فریدون و منوچهر در نبرد با سلم و تور، به کین خواهی ایرج جمعه 1 اسفند 1399 12:25
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** سرداران فریدون و منوچهر در نبرد با سلم و تور، به کین خواهی ایرج: سپهدار چون قارن کاوگان /سپهکش چو شیروی و چون آوگان - سپهدار چون قارن رزم زن/چو شاپور و نستوه شمشیر زن- به یک دست شیدوش جنگی به پای/چو شیروی شیراوژن رهنمای- چو سام نریمان و سرو یمن/به پیش سپاه اندرون رای زن- درختی که از...
  • فریدون، مردمان را به آرامش‌ فرا می خواند پنج‌شنبه 30 بهمن 1399 18:37
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** فریدون پس از چیرگی بر ضحاک و فرو نشستن آشوب و آشفتگی، مردمان را به آرامش و ادامه ی روند معمول زندگی شان فرا می خواند. *** فریدون، مردمان را به آرامش‌ فرا می خواند: بفرمود کردن به در بر خروش/که هر کس که دارید بیدار هوش- نباید که باشید با ساز جنگ/نه زین گونه جوید کسی نام و ننگ- سپاهی...
  • پیوند عاطفی انسان و گاو، در شاهنامه - 10 پنج‌شنبه 30 بهمن 1399 15:34
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** پیوند عاطفی انسان و گاو، در شاهنامه - 10 *** جایگاه والای برمایه نزد فریدون. *** فریدون، در راستا و پا بپای کین خواهی از خون ِ پدرش آبتین، در صدد کین خواهی از کشته شدن برمایه، گاوی که در حکم دایه را برای او دارد، قصد ِ جان ضحاک می کند. *** فریدون، کین خواه خون برمایه: منم پور آن...
  • دور شدن فرّه ی ایزدی از سر ِ جمشید پنج‌شنبه 30 بهمن 1399 12:52
    و.ک(124) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** دور شدن فرّه ی ایزدی از سر ِ جمشید: جهان را فزوده بدو آبروی/فروزان شده تخت شاهی بدوی- منم گفت با فرهٔ ایزدی/همم شهریاری همم موبدی- چنین تا بر آمد برین روزگار /ندیدند جز خوبی از کردگار- جهان سربه‌سر گشت او را رهی/نشسته جهاندار با فرهی- یکایک به تخت مهی بنگرید/به گیتی جز از...
  • (82) -  اصطلاح ِ "اجاق کور" در شاهنامه ی فردوسی جمعه 17 بهمن 1399 22:09
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** ردِّ پای ریشه ی اصطلاحاتِ عامیانه، در شاهنامه *** (۸۲) - اصطلاح ِ "اجاق کور" در شاهنامه ی فردوسی *** سرو، شاه ِ یمن: به اختر* کس آن‌دان که دخترش نیست/چو دختر بود روشن اخترش نیست- خوشبخت آنکس که دختر ندارد. چه اگر دختر داشته باشد، ستاره اش روشن نیست(اجاقش کور ست)....