برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی

شتاب و فشار زندگی، تمرکز، حال، و دل و دماغ را از مردم گرفته تا بنشینند و دیوان شمس، حافظ، سعدی یا شاهنامه را بخوانند.این گزیده نگارش های مختصر و کم حجم، شاید روزنه ای باشد برای آشنایی و آشتی شهروندان ایران شهر عزیز، با مفاخر گذشته ی تاریخ میهن مان.

عناوین یادداشت‌ها

  • نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش نهم - فرامرز یکشنبه 28 بهمن 1397 04:47
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش نهم - فرامرز بنا بر عادت و ایجاب، رسمِ نا نوشته ایی، بین یلان و سران برجسته ی سپاه مرسوم بوده ست که نامشان مخفی بماند. یا با نشانی و "آدرس" غلط، حریف را گمراه میکرده اند. و بیش از همه، نام رستم بنا به حفظ " امنیّتِ استراتژیک "...
  • نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش هشتم - اسفندیار یکشنبه 28 بهمن 1397 04:44
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش هشتم - اسفندیار *** "خراد"، نام عاریه ایی اسفندیار: بخندید ارجاسب و بنواختش / گرانمایه تر پایگه ساختش - چه نامی، بدو گفت، "خراد"، نام / جهانجوی با رادی و شادکام - بفرمود کان کو گرامی ترست / وزین لشکر امروز نامی ترست - به ایوان...
  • نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش هفتم - اسکندر یکشنبه 28 بهمن 1397 04:42
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش هفتم بنا بر عادت و ایجاب، رسمِ نا نوشته ایی، بین یلان و سران برجسته ی سپاه مرسوم بوده ست که نامشان مخفی بماند. یا با نشانی و "آدرس" غلط، حریف را گمراه میکرده اند. و بیش از همه، نام رستم بنا به حفظ " امنیّتِ استراتژیک " نظامی،...
  • نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش ششم - جمشید یکشنبه 28 بهمن 1397 04:32
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش ششم - جمشید *** بنا بر عادت و ایجاب، رسمِ نا نوشته ایی، بین یلان و سران برجسته ی سپاه مرسوم بوده ست که نامشان مخفی بماند. یا با نشانی و "آدرس" غلط، حریف را گمراه میکرده اند. و بیش از همه، نام رستم بنا به حفظ " امنیّتِ استراتژیک...
  • نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش پنجم - هومان یکشنبه 28 بهمن 1397 04:13
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نام و نشان بزرگان، از اسرار مگو - بخش پنجم - هومان بنا بر عادت و ایجاب، رسمِ نا نوشته ایی، بین یلان و سران برجسته ی سپاه مرسوم بوده ست که نامشان مخفی بماند. یا با نشانی و "آدرس" غلط، حریف را گمراه میکرده اند. و بیش از همه، نام رستم بنا به حفظ " امنیّتِ استراتژیک "...
  • چشم ِ کور خشم - بخش اول - "اجاقِ روشنِ" خشم و "کینه ی کورِ" رستم شنبه 27 بهمن 1397 19:47
    و.ک(289) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** چشم ِ کور خشم - بخش اول - "اجاقِ روشنِ" خشم و "کینه ی کورِ" رستم *** رستم، "پرورنده" ی سیاوش: به یزدان که تا در جهان زنده ام / به "کینِ" سیاوش، دل آکنده ام *** "اجاقِ روشنِ" خشم و "کینه ی کورِ" رستم *** فرامرز چون...
  • روا داری، مروّت و مدارای کیخسرو با سرانِ سپاهِ شکست خورده شنبه 27 بهمن 1397 19:22
    و.ک(291) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** روا داری، مروّت و مدارای کیخسرو با سرانِ سپاهِ شکست خورده یِ "دشمنِ استراتژیک" و دیرینه اش: فرستاده آمد بنزدیک شاه / خردمند مردی ز توران سپاه - بجان گر دهد شاه مان زینهار / ببندیم پیشش میان بنده وار - سران سربسر نزد شاه آوریم / بسی پوزش اندر گناه آوریم - گر از ما...
  • مفهوم و برداشت از نژاد، در شاهنامه شنبه 27 بهمن 1397 19:19
    و.ک(292) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** مفهوم و برداشت از نژاد، در شاهنامه: به پالیز چون برکشد سرو شاخ / سر شاخ سبزش برآید ز کاخ - به بالای او شاد باشد درخت / چو بیندش بینادل و نیک‌بخت - سزد گر گمانی برد بر "سه چیز" / کزین "سه" گذشتی چه چیزست نیز – "هنر با نژادست و با گوهر" است / سه...
  • (61) - اصطلاحِ « پی زاده* »، فرزندِ شوهر، فرزند خوانده، در شاهنامه ی فردوسی شنبه 27 بهمن 1397 19:16
    برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** (61) - اصطلاحِ « پی زاده* »، نوعی فرزند خوانده ی شوهر، فرزند زن از شوهر پیشینش، در شاهنامه ی فردوسی *** افراسیاب: کسی نزد رستم برد آگهی / ازین کودک شوم بی‌فرهی(کیخسرو) - نوندی برافگن هم اندر زمان / برِ شوم، « پی‌زادهٔ » ی بدگمان - که با مادر آن هر دو تن را به هم / بیارد بگوید سخن...
  • "دیکتاتوری" زاده ی تدارک و تمرکز قدرت شنبه 27 بهمن 1397 19:13
    و.ک(293) برگزیده هایی از شاهنامه ی فردوسی *** دیکتاتوری زاده ی تدارک و تمرکز قدرت *** دلی داشتی پیش از ین پر ز شرم/چرا شد برین سان بی آزرم و گرم - انوشیروان ِ قباد(کسری انوشه روان) : چنین داد پاسخ که دندان نبود/مکیدن جز از شیر پستان نبود چو دندان بر آمد ببالید پشت/همی گوشت جویم چو گشتم درشت بهادر امیرعضدی
  • رستم، بهت، تردید، داوری و پایبندیش، در نبرد با پولادوند شنبه 27 بهمن 1397 19:11
    و.ک(294) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** « رستم، بهت، تردید، داوری و پایبندیش »، در شاهنامه فردوسی. *** رستم در نبرد با پولادوند. *** تردید رستم: عمودی بزد بر سرش پیلتن / که بشنید آواز او انجمن چنان تیره شد چشم پولادوند / که دستش عنان را نبد کار بند تهمتن بران بُد که مغز سرش / ببیند پر از رنگ تیره برش چو پولادوند...
  • نزادی مرا کاشکی مادرم شنبه 27 بهمن 1397 19:06
    و.ک(295) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** نزادی مرا کاشکی مادرم *** طوسِ نوذر، برخلافِ نزادی مرا کاشکی مادرم*، از پدر مایه می گذارد و بار "تقصیر" را از دوش مادر بر میدارد و بر دوش پدر می گذارد: ز گودرز چون آگهی شد به طوس / مژه کرد پر خون و رخ سندروس – همی گفت: « اگر نوذرِ پاک‌تن / "نکِشتی بن و بیخِ من...
  • یازده رخ یا دوازده رخ ؟ شنبه 27 بهمن 1397 19:05
    و.ک(296) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** یازده رخ یا دوازده رخ ؟ *** در شاهنامه ی چاپ سنگی کلکته، همه جا "جنگ یازده رخ" قید شده. *** گودرز به پیران ویسه، در جنگ یازده رخ: مرا حاجت از کردگار جهان / برین گونه بود آشکار و نهان - که روزی تو پیش من آیی بجنگ / کنون آمدی نیست جای درنگ - به پیران سر اکنون بوردگاه...
  • در رثای مرگ اسکندر شنبه 27 بهمن 1397 11:44
    و.ک(297) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** در رثای مرگ اسکندر: چو تاج سپهر اندر آمد به زیر/بزرگان ز گفتار گشتند سیر - نهفتند صندوق او را به خاک/ندارد جهان از چنین ترس و باک - ز باد اندر آرد برد سوی دم/نه دادست پیدا نه پیدا ستم - نیابی به چون و چرا نیز راه/نه کهتر برین دست یابد نه شاه - همه نیکویی باید و...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۳ شنبه 27 بهمن 1397 01:00
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۳ *** شاهنامه، تنها ویترین ِ گیر و دار و کُشت و کُشتار، که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست. مغازله ی شب و روز در ابتدای داستان ها و فراز و فرودهای حساس، در جای جای...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۲ - ماه های سال شنبه 27 بهمن 1397 00:39
    و.ک(130.4) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۲ - ماه های سال *** شاهنامه، تنها ویترین ِ گیر و دار و کُشت و کُشتار، که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست. مغازله ی شب و روز در ابتدای داستان ها و فراز و...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۱ شنبه 27 بهمن 1397 00:28
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** شاهنامه، تنها ویترین ِ گیر و دار و کُشت و کُشتار، که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست. مغازله ی شب و روز در ابتدای داستان ها و فراز و فرودهای حساس، در جای جای شاهنامه و به وفور مشهود ست. شاهنامه ی حکیمِ...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۰ شنبه 27 بهمن 1397 00:20
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱۰ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۹ شنبه 27 بهمن 1397 00:17
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۹ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۸ شنبه 27 بهمن 1397 00:15
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۸ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۷ شنبه 27 بهمن 1397 00:13
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۷ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۵ شنبه 27 بهمن 1397 00:01
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۵ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۴ جمعه 26 بهمن 1397 23:53
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر و تیر و گرز وکمان / نباشد سراسر همه بی گمان...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۳ جمعه 26 بهمن 1397 23:49
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۳ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۲ جمعه 26 بهمن 1397 23:42
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۲ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱ جمعه 26 بهمن 1397 23:25
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین شاهنامه - ۱ *** شاهنامه، تنها ویترین گیر و دار و کُشت و کُشتار که به نوعی از ملزومات کشور گشایی و سرحد داری حکومتگرانست، نیست. رنگین کمانی از بیتهای لطیف، تغزلی و مخملین نیز هست، که در جای جای شاهنامه و به وفور دیده می شوند. شاهنامه ی حکیمِ طوس، « همه خنجر...
  • (53) - اصطلاح ِ چو خواهی کُلَه، سر ترا آورد، در شاهنامه ی فردوسی جمعه 26 بهمن 1397 23:15
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** (53) - اصطلاح ِ چو خواهی کُلَه، سر ترا آورد، در شاهنامه ی فردوسی *** اصطلاحِ چو خواهی کُلَه، سر ترا آورد. *** ازش کلاه میخان، میره سر میاره: پس آنگه سر ِ یک رمه بی‌گناه / به خاک اندر آرد ز بهر کلاه - بهادر امیرعضدی
  • خون در کف رستمِ نوزاد جمعه 26 بهمن 1397 23:11
    و.ک(298) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** خون در کف رستمِ نوزاد. *** معروفست، زمانی که رستم زاده شد قطره ای خون در مشت نهان داشت. شاید اشاره به این چند بیت شاهنامه دارد : چنین گفت رستم به دستان سام / که من نیستم مرد آرام و جام - چنین یال و این چنگهای دراز / نه والا بود پروریدن به ناز - « یکی ابر دارم به چنگ اندرون /...
  • رستمِ "تاج بخش"، کیقباد را بر تخت می نشاند جمعه 26 بهمن 1397 23:09
    و.ک(299) برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** رستمِ "تاج بخش" ، کیقباد را بر تخت می نشاند: چو بر تخت بنشست فرخنده زو* / ز گیتی یکی آفرین خاست نو - شهی باید اکنون ز تخم کیان / به تخت کیی بر کمر بر میان - شهی کاو به اورنگ دارد ز می / که بی‌سر نباشد تن آدمی - نشان داد موبد مرا در زمان / یکی شاه با فر و بخت جوان -...
  • (54) - اصطلاحِ "شیرِش جوش اومده"، در شاهنامه ی فردوسی جمعه 26 بهمن 1397 22:55
    برگزیده هایی از شاهنامه فردوسی *** (54) - اصطلاحِ "شیرِش جوش اومده"، در شاهنامه ی فردوسی *** رَدّ و ریشه ی اصطلاحِ "شیرِش جوش اومد"، در شاهنامه *** در فارس اصطلاحی "زنانه" ست که می گویند: "شیرش جوش اومده" . *** دارابِ نوزاد که مادرش، او را در صندوقی می گذارد وبه رود فرات ش می...